Leerlingen taal en eigenaarschap geven

Een stapje verder, na ‘ontdekken’ en ‘capteren’, is de leerlingen aanleren hoe ze de ontdekte kwaliteiten en interesses – die jij mee helpt onder woorden te brengen – zélf kunnen bijhouden. In je rol als coach zal je dan aan het eind van de basisschool hopelijk vaststellen dat de leerlingen zelf aan ouders en leerkrachten kunnen toelichten waar ze sterk in zijn, wat hun werkpunten zijn. En dus ook welke richting of optie ze graag zouden kiezen na de basisschool.

Er bestaan diverse modellen van portfolio’s die de leerling in staat stellen zijn eigen groei, evolutie en passies te ‘documenteren’, om hem te laten nadenken over eigen sterktes en werkpunten. Denk bijvoorbeeld aan een heen-en-weerschriftje, een trotsdoos of trotsmap, een ik-boekje, een (klas)portfolio, een trotsmuur … Deze en andere eenvoudige manieren om kwaliteiten in kaart te brengen, vind je in onze toolbox.

Overleg met je leerlingen. Doorgaans vinden leerlingen het niet alleen fijn om op zoek te gaan naar hun persoonlijke kwaliteiten, ze horen ook graag van anderen hoe zij dit zien. Geef je leerlingen de kans om met anderen te praten over hun kwaliteiten. Deze afstemming is een belangrijke stap in het groeiproces van je leerlingen. Stap voor stap leren ze een taal om hun eigen sterktes en werkpunten te benoemen. Ze krijgen een realistischer beeld van hun eigen mogelijkheden en durven meer te vertrouwen op hun eigen kwaliteiten. Door gerichte feedback van leeftijdsgenootjes, van hun ouders en van jou als leerkracht, ontwikkelen je leerlingen een positief zelfbeeld.

Bovendien is de context een belangrijk element in de ontdekkingstocht. Kwaliteiten komen naar boven door beleving en confrontatie. Wanneer functioneer je best: als het heel stil is in de klas of in het midden van een drukke speelplaats? Hou je van veel afwisseling of wil je graag veel hetzelfde? … Neem deze elementen mee bij het capteren, bijvoorbeeld aan de hand van dit sjabloon

Geef je leerlingen vooral kansen om hun kwaliteiten expliciet te benoemen en te bespreken. Dit hoeven geen spectaculaire reflectieoefeningen te zijn. Zaak is dàt ze over hun kwaliteiten leren praten, vragen stellen, anderen uitnodigen mee te denken. Een mooi initiatief is een werkmoment met leerlingen en ouders rond kwaliteiten. Een andere, sterke manier om je leerlingen beter te leren kennen en feedback te geven, is een kindcontact. Je leest het in dit inspirerend verhaal. Tijdens een kindcontact voer je een individueel gesprekje met je leerling over zijn functioneren zowel binnen als buiten de school. Tijdens dit gesprek kan je de kwaliteiten van je leerling in verband brengen met zijn wensen en toekomstmogelijkheden. Zo vormt een kindcontact een mooie basis voor het formuleren van een studieadvies. Gebruik dit stappenplan om je kindcontact te organiseren. 

Is er een link tussen kwaliteiten capteren en een studie- en schoolkeuzeproces? Zeer zeker, ze bieden een prima aanknopingspunt voor een studie- en schooladvies, zoals ook blijkt uit dit sjabloon. In de derde graad is het dan ook opportuun om hier extra op in te zetten. Kijk in de toolbox om te weten welke oefeningen je in de klas kan gebruiken. Ga in gesprek over de kwaliteiten van je leerlingen en betrek ook ouders. Heb in elk rapport aandacht voor kwaliteiten of ontwerp zelf een rapport waarin àlle kwaliteiten een plaats krijgen, niet enkel de schoolse. Zo draag je bij aan een succesvolle verderzetting van de onderwijsloopbaan van je leerlingen.

 

 terug